EHUko Arte Ederren Fakultateko Sorkuntza eta Diseinuko ikasle June Larzabalen Gradu Amaierako lana da Lurlau, sukaldaritzako ontziak diseinatzeko proiektua, eta nota gorenarekin kalifikatu dute (10). Larzabalek zehazten duenez, "euskal buztingintzaren tradizioa ikertuz, lanbidearen jatorria eta artisau-prozesua arakatu eta diseinuaren tradizio berriekin" konbinatu nahi ditu proiektuak, "artisautzaren eta garaikidearen arteko harremana sortzeko". Lau udalerritan jasotako buztinekin platerak eginda, orain Zeramikako Masterra eginda, Master amaierako lanean proiektuari jarraipena ematen ari da.
Zubiateri balioa emateko
Proiektuaren ideiaren jatorriari buruz galdetuta, Eskoriatzan, Zubiaten gordetzen den zeramika zaharreko labea dagoelako abiatu zela dio Larzabalek, eta, betidanik interesa izanda, herriko buztina hartu eta zerbait egitea pentsatu zuela. "Zubiate labearen gaineko ikerketa abian jarri nuen, pentsatuta Eskoriatzan labea izanda buztin ona ere egongo zela herrian. Buztina jaso nuen Apotzaga elizatera bidean, bazter batean, eta lagin batzuk labean sartu nituen tenperatura ezberdinetan, gero plateren diseinuekin hasteko…".
Plateren ezaugarriak
Plater sakonen sorta bat da Larzabalek egin duena. Molde berean egindakoak, baina elkarren artean pixka bat ezberdinak; hau da, hainbat koloretan diseinatuak eta elaboraziorako erabili den eremu bakoitzeko lokatzaren arabera aldatzen direnak. Eremu bakoitzeko buztinaren aldaketak esperimentatzeko adibideak direla dio Larzabalek. "Eremuaren eta lurraren artean diferentzia dago, eta, tenperatura desberdinetan eta lehortze desberdinekin laberatzen direnez, kolore desberdinak eta emaitza fisiko desberdinak dituzte. Proba- eta errore-esperimentu bat da, zeinetan tonu diferentziala ikustea nahi nuen".
Ikerketa sakona
Proiektuaren ikerketa fasean, Eskoriatzan, Zubiate labearen albotik edo autobidearen sarrera ingurutik hartzen zela buztina dago idatzita, eta erreferentzia bibliografikoak batzen eta urratsak egiten bidelagunak ere izan dituela adierazi du Larzabalek: "Saioa Altzua Ibarraundi museoko langilearekin egon nintzen, eta, museoa ezagutzeaz batera, zenbait azalpen eman zizkidan. Ibarraundi museoan jasotakoez batera, Ollerietako (Elosu, Araba) Euskal Buztingintzaren Museoan ere izan nintzen, eta bertako Blanka Gomez de Segura buztingilearekin buztin motei buruzko irakaspenak jaso nituen, eta piezak sortzeko prozesuan lagundu zidan".