Oñatik eta AEBtako Santa Fe hiriak lotura historikoa dute. New Mexiko estatuko hiriburua den Santa Fe, ustez Oñatin jaio zen Cristobal de Oñateren ondorengo batek fundatu zuen, Juan de Oñatek, hain zuzen. Horregatik, bi herrien arteko adiskidetasun harremana sortu zuten duela urte batzuk eta gaurkoan adiskidetasun hori sustatzera etorri dira Oñatira.
35 lagun inguruko taldea etorri da Oñatira eta Euskal Herriko Unibertsitateko irakasle bat dute gidari. Hauxe esan digu Francis Levin New Mexikoko Historia Museoko zuzendariak: “New Mexikoko museoko kideak dira etorri direnak eta interesa dute Oñatiko eta Euskal Herriko historian.”
Hemengo historiarekiko interesa zergatik duten? New Mexikon arbaso euskaldunak dituzten pertsona ugari daudelako eta eurenean ere euskal komunitateak daudelako. "New Mexikon jende ugari dago arbaso euskaldunak dituztenak eta gure estatuan euskal komunitate asko daude baita ere" esan du Levinek.
Oñatin harrera egin diete udaletxean Santa Fe hiritik etorritako bisitari taldeari, opari trukaketa egin dute, eta ondoren, bisita gidatua izan dute turismo bulegokoen eskutik.
Joan zen egubakoitzetik daude Euskal Herrian Santa Fe-koak eta momentuz Bizkaia inguruak ezagutu dituzte. Gaur Oñati bisitatu dute eta ondorengo egunetan Gipuzkoan barrena bidaiatuko dute. Hilaren 11ra arte egongo dira gurean.