Arrazakeria, “txantxa” gisa mozorrotuta
Ezagunak zaizkigu esaldi hauek: “Umeen kontuak dira”, “Ez dute asmo txarrez egin” edota “Txantxa bat besterik ez da”. Baina arrazakeriak askotan umorea, jakin-mina edo ezjakintasuna erabiltzen ditu mozorro gisa. Azentuari barre egitea, azalaren kolorea seinalatzea, ilea baimenik gabe ukitzea edo estereotipoak errepikatzea ez dira pasadizo hutsak. Mikroerasoak dira, eta metatuz joaten direnean, indarkeria gordina bihurtzen dira.
Garrantzia kentzen zaionean, mezu argi bat bidaltzen zaio biktimari: zure mina ez da garrantzitsua. Eta, aldi berean, erasotzaileari bidea libre uzten zaio, ondorioik izango ez duela ziurtatuz.
Pasibotasuna posizio politiko bat da
Irakasleek, edukiez gain, balioak ere transmititzen dituzte. Arrazakeriaren aurrean ez ikusiarena egitea ez da neutrala izatea. Botere-harreman desoreka baten aurrean, isiltasunak beti egiten du indartsuenaren alde.
Askotan, prestakuntza faltagatik edo gatazkari ihes egiteagatik gertatzen da hori. Baina errealitatea gordina da: jarrera pasiboak arrazakeria normalizatzen du, eta normalizazio horrek sufrimendua onargarri bihurtzen du.
Zergatik da hain kaltegarria garrantzia kentzea?
Bullying arrazista jasaten duen gazteak bi borroka ditu: kanpoko jazarpena eta barne-zalantza (“Agian gehiegi ari naiz erreakzionatzen?”). Helduek gertatutakoa gutxiesten dutenean, biktimaren errealitatea ukatzen dute. Horrek bakardadea, erru-sentimendua eta norberarenganako mesfidantza sortzen ditu.
Arrazakeria egiturazkoa denez, bizipen hauek ez dira isolatuak. Eskolak babesgune izan beharko luke, ez bigarren zauriaren lekua.
Jarrera aktiboa hartzearen beharra
- Izendatu: "Bullying arrazista" dela esan behar da. Ez da "gaizki-ulertu bat", arrazakeria da.
- Formazioa: Irakasleek tresnak behar dituzte mikroerasoak identifikatzeko eta gatazkak ikuspegi antirrazista batetik kudeatzeko.
- Protokoloak: Salaketak serioski hartu behar dira, jarraipen hurbila eginez.
- Hezkuntza eraldatzailea: Aniztasuna curriculumean txertatu behar da, erreferente positiboak eskaini eta ikuspegi kritikoa garatu behar dira.
Arrazakeriaren aurrean ez dago erdibiderik. Bullying arrazistak komunitate osoari egiten dio kalte. Eskola inklusibo eta justu bat nahi badugu, ezin dugu pasibotasunean babestu.
Arrazakeriari izena jarri behar diogu eta aurre egin.