20.000 litro ur
Joan den urtean egin zuten Atxorrotzeko gazteluaren indusketen lehen
fasea, eraikinaren harresiaren inguruan. Material ugari atera zuten,
gainera: gezi, errotarri eta abar.
Maiatzean egin dituzten indusketak, berriz, gazteluaren aljibearen (ura
biltzeko erabiltzen zuten putzua) inguruan egin dituzte.
Putzu hori hasieran uste baino handiagoa dela nabarmendu dute
Ibarraundi museotik, "20.000 litro ur jasotzeko bestekoa", Saioa
Altzua, Ibarraundi museoko ordezkariaren esanetan.
Hori dela eta, aurkikuntza horri berebiziko garrantzia eman diote.
Orain arte Atxorrotzen egin diren indusketak, gainera, harresi
inguruan egin dira. Putzu ingurua lehen aldiz aztertu dute, hortaz,
indusketa hori berritzailea izan dela ere esan daiteke. Berritzailea
eta oparoa, ze aljibearen inguruan bestelako objektuak ere topatu
dituzte, txanponak (tartean Nafarroako Errege Antsoren aurpegia
dutenak) eta garaiko beste aztarna ugari.
Informazio ugari
Orain arte egindako indusketa lanekin, Erdi Aroko gaztelu estrategiko horren inguruko informazio ugari lortu dute.
Aztarnen inguruko datuak jasotzeko, ordea, itxaron egin beharko dute,
katalogatu eta aztertzeko denbora beharko baitute arkeologoek.
Edozein eratan ere, gazteluaren inguruan oraindik bada lanik egiteko,
eraikinaren zati bat besterik ez baita aztertu orain arte. "Asko
geratzen da oraindik aztertzeko. Baina etorkizunean indusketak egiten
jarraituko ote dugun ez dakigu oraindik", dio Saioa Altzuak, Ibarraundi
museoko langileak. Izan ere, hurrengo fase baterako kontratazioa
egiteko diru-laguntzak izango ote dituzten ez dakite oraindik.
Maiatzean hasi eta zapatuan amaitu ziren indusketak Larrate enpresaren
ardurapean egin dira, eta orotara bost pertsona aritu dira azken
hilabete honetan Atxorrotzeko tontorrean lanean.
Atxorrotz, indusketa-leku
Larrate indusketa enpresa izan da bigarren faseko indusketen arduraduna, 2009ko indusketetan bezalaxe. Ez dira bakarrak izan, ordea. Haien aurretik hainbat arkeologo ibili dira-eta, indusketa lanak egiten: 1862an Gorosabel aritu zen, 1877an Capistao izan zen, 1922an Reca eta 1968an Barandiaran.